Επαγγέλματα του 1868 (1)

Έχουμε νεότερα στο θέμα «Μητρώα ονομάτων». Έγινε μια πρώτη ομαδοποίηση στα επαγγέλματα απο τον κ.Αντώνη Μουζάκη (www.amouzakis.gr) και έτσι επιτέλους βλέπουμε μια πρώτη εικόνα για την εργασία στις Σπέτσες του 1868.

Θυμίζω ότι πηγή αυτής της στατιστικής είναι το «Μητρώο Εθνοφυλακής» που υπάρχει στο Τοπικό Αρχείο Σπετσών, δηλαδή η απογραφή που έγινε το 1968 για τις ανάγκες της εθνοφυλακής, και που καταμέτρησε 3470 άνδρες ηλικίας 18-60 ετών, καθώς και ηλικία, επάγγελμα, άγαμος ή παντρεμένος, τέκνα και λοιπά μέλη οικογενείας. Για την ιστορία της εθνοφυλακής, υπάρχει το βιβλίο της Κας Καλομοίρας Αργυρίου-Κουμπή, «Η Εθνοφυλακή των Σπετσών», που διατίθεται απο το Τοπικό Αρχείο Σπετσών.

Εδώ μάς ενδιαφέρει κάτι άλλο: η κοινωνία και η οικονομία του νησιού. Τα επαγγέλματα των 3470 ανδρών, μάς δείχνουν λοιπόν ότι το 1868

οι 2427 (ή 79%) ασχολούνται άμεσα με τη θάλασσα
οι 120 (ή 4%) ασχολούνται άμεσα με το «βουνό»
οι 182 (ή 5%) ασχολούνται άμεσα με το εμπόριο

Αναλυτικά, στους 2427 ανθρώπους της θάλασσας υπάρχουν:

1881 ναύτες και ναυτικοί
306 πλοίαρχοι
6 πλοίαρχοι ατμόπλοιου
33 εμποροπλοίαρχοι
80 κυβερνήτες
75 ψαράδες («αλιεύς»)
6 βαρκάρηδες («λεμβούχος»)
27 καλαφάτες
13 ναυπηγοί

Οι ναυπηγοί φαίνονται λίγοι, ίσως διότι δηλώνονται και 136 ξυλουργοί ως χωριστό επάγγελμα.

Στους 127 ανθρώπους του «βουνού» έχουμε:

37 μυλωνάδες και 3 μυλωθρούς
33 βοσκούς («ποιμήν»)
20 κρεοπώλες (υποθέτω και κτηνοτρόφοι)
15 αγωγιάτες («ονηλάτης»)
7 κτηματίες
4 γεωργοί
7 θαμνοπώλες
1 ασβεστοποιός

Όμως παράλληλα στους βιοτέχνες έχουμε και 9 αρτοποιούς. Άραγε τι σημαίνει η αναλογία, σε σχέση με τους 40 μυλωνάδες και τους 4 γεωργούς;

Εμπόριο

Καταγράφονται: έμπορος (119), οινοπώλης (33), παντοπώλης (30) και σιτέμπορος (3). Αλλά σιτέμποροι ήταν και πολλοί απο τους εμποροπλοιάρχους, μιάς και ο στόλος των Σπετσών ήτανε σιτοκάραβα.

Ένδυση-υπόδηση

Υπάρχουν 16 ράπτες και, για τα υποδήματα τρία επαγγέλματα: υποδηματοποιός (17), σανδαλοποιός (23) και παπουτσής ή παπουτζής (12).

Τα πρωτογενή στοιχεία είναι στον πίνακα Excel “ethnofylaki epagg AMO.xls” στη διεύθυνση http://sites.google.com/site/spetseskivotos/ όπου είναι και οι άλλοι σχετικοί πίνακες. Στον πίνακα Excel τού κ.Μουζάκη, η σελίδα 1 είναι με τη σειρά που καταγράφηκαν τα ονόματα (μάλλον ανά ενορία), η σελίδα 2 είναι με αλφαβητική σειρά και η σελίδα 3 ανά επάγγελμα. Η ακριβής καταμέτρηση για το κάθε επάγγελμα φαίνεται στη στήλη Α.

Εκεί βεβαίως θα δείτε και όλα τα 3470 ονόματα, ανά επάγγελμα, που υπήρχαν στις Σπέτσες πριν 141 χρόνια, δηλαδή πριν 4-5 γενεές. Έτσι, με λίγο ψάξιμο, ίσως βρείτε τον προπάππο ή τον πατέρα του προπάππου σας.

——————

Advertisements